کاربرد فناوری‌های هوشمند در مدیریت مرزهای شرقی ایران؛ مقابله با تهدیدات داعش خراسان
کد مقاله : 1095-POLITICALAWARD
نویسندگان
مریم محمدزاده *1، محمدعلی عبدو2
1وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
2ندارد
چکیده مقاله
این مقاله با تمرکز بر مرزهای شرقی جمهوری اسلامی ایران، به بررسی امکان‌سنجی استفاده از فناوری‌های هوشمند در مدیریت تهدیدات امنیتی فراملی، به‌ویژه تهدید ناشی از گروه تروریستی داعش خراسان می‌پردازد. در سال‌های اخیر، مرزهای مشترک ایران با افغانستان و پاکستان به یکی از کانون‌های اصلی ورود غیرقانونی اتباع بیگانه، قاچاق انسان و نفوذ گروه‌های افراطی بدل شده‌ است. ظهور داعش خراسان، با ماهیتی فراملی و بهره‌گیری از شبکه‌های قاچاق، مهاجرت و جنگ ترکیبی، این تهدیدات را پیچیده‌تر کرده است. در پاسخ به این چالش‌ها، مقاله حاضر نقش فناوری‌های نوین نظارتی شامل هوش مصنوعی، تحلیل کلان‌داده، سامانه‌های بیومتریک و نظارت ماهواره‌ای را در تقویت کنترل مرزی بررسی می‌کند. این پژوهش، با بهره‌گیری از روش توصیفی-تحلیلی و مطالعات تطبیقی، به بررسی چارچوب نظری امنیت مرزی و نظریه‌های مرتبط با کنترل هوشمند، تحلیل داده‌های بزرگ و سیستم‌های بیومتریک می‌پردازد. بر این اساس، فناوری‌های هوشمند به عنوان ابزارهایی برای پایش لحظه‌ای، شناسایی تهدیدات، تسهیل تصمیم‌گیری امنیتی و کاهش وابستگی به نیروی انسانی مورد تحلیل قرار می‌گیرد. در عین حال، مقاله به چالش‌های حقوقی، اخلاقی و فنی استفاده از این فناوری‌ها نیز توجه دارد. دغدغه‌هایی چون نقض حریم خصوصی، سوگیری الگوریتم‌های هوش مصنوعی، فقدان زیرساخت‌های سایبری و هزینه‌های سنگین اجرای سیستم‌های نظارتی، از جمله موانع مهم در مسیر اجرای موفق این فناوری‌ها در ایران هستند. پژوهش حاضر تأکید می‌کند که برای بهره‌برداری مؤثر از فناوری‌های هوشمند در مدیریت مرزها، ایران نیازمند راهکارهایی چندجانبه و همکاری در بسیاری از سطوح حکمرانی است.
کلیدواژه ها
امنیت مرزی، فناوری‌های هوشمند، هوش مصنوعی، سیستم‌های بیومتریک، داعش خراسان، سیاست‌گذاری امنیتی.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی